--- title: "Walvisjacht IJsland: verbod met een haakje" date: 2026-09-13 author: "Redactie Tweedolfijnen" featured_image: "https://tweedolfijnen.nl/wp-content/uploads/2026/09/ijsland-walvisvangst-verbod-vinvissen.jpg" categories: - name: "Uncategorized" url: "/category/uncategorized.md" --- # Walvisjacht IJsland: verbod met een haakje Nieuws [Home](/) · [Blog](/blog/) # IJsland wil de walvisjacht verbieden, maar de harpoen blijft voorlopig Redactie Tweedolfijnen 13 september 2026 · ~5 min lezen ![Walvisspotters op een boot in een IJslandse fjord kijken naar een vinvis, op de kade ligt een oud walvisschip](https://tweedolfijnen.nl/wp-content/uploads/2026/09/ijsland-walvisvangst-verbod-vinvissen.jpg)Je staat met een verrekijker aan de reling van een walvisboot voor de IJslandse kust. Een rugvin, dan een blaas die meters de lucht in spuit. Een vinvis. Iedereen aan boord pakt zijn telefoon. En ergens op dezelfde zee, in hetzelfde seizoen, vaart een schip dat op precies dit dier jaagt. Daar wil IJsland vanaf. De regering heeft op haar [wetgevingsagenda voor 2026-2027](https://www.stjornarradid.is/rikisstjorn/thingmalaskra/) een wetsvoorstel gezet dat in februari 2027 naar het parlement gaat. Het gaat om de walvisvangstwet uit 1949, die volgens de regering sindsdien nauwelijks is veranderd. Volgens [The Guardian](https://www.theguardian.com/environment/2026/sep/11/iceland-bill-commercial-whaling-ban-mounting-pressure) kan het voorstel de commerciële walvisvangst in IJslandse wateren definitief beëindigen. Dan blijven alleen Noorwegen en Japan over als landen die commercieel op walvissen jagen. ## Een wetsvoorstel dat nog geen verbod is Lees de IJslandse tekst zelf en je ziet een voorzichtiger verhaal dan in de koppen. De regering spreekt van een volledige herziening van de wet. Die bouwt op een rapport van een werkgroep uit 2025. Er komt “in het bijzonder” aandacht voor de argumenten voor een permanent verbod, en voor de grondwettelijke vragen die daarbij horen: de vrijheid om een beroep uit te oefenen en het eigendomsrecht. Dat is de richting, nog geen besluit. De richting is wel duidelijk. Minister van Industrie Hanna Katrín Friðriksson noemde de wet eerder dit jaar verouderd en zei dat ze een einde aan de jacht steunt. De coalitie heeft een meerderheid in het parlement, meldt [Iceland Review](https://www.icelandreview.com/news/society/iceland-permanent-commercial-whaling-ban-2027/), maar het Alþingi moet de wet nog wel aannemen. Intussen gaat de jacht door. IJsland heeft nog één walvisvaartbedrijf: Hvalur, van Kristján Loftsson. De schepen Hvalur 8 en Hvalur 9 voeren in juni weer uit na twee jaar stilstand. Tot en met 8 september zijn er dit seizoen 80 vinvissen gedood, telt dierenwelzijnsorganisatie Humane World for Animals. Het quotum voor 2026 is 150 vinvissen en 168 dwergvinvissen. Het seizoen loopt tot eind september. De vinvis is na de [blauwe vinvis](/hoe-groot-blauwe-vinvis/) het grootste dier op aarde en staat bij de IUCN te boek als kwetsbaar. ## Hoeveel vinvissen gaan er nog dood vóór 2029? Hier zit het haakje. Een vorige, tijdelijke regering gaf Hvalur in 2024 een vergunning voor vijf jaar, die loopt tot 2029. Zelfs Wendy Higgins van Humane World for Animals verwacht dat die vergunning blijft staan als het verbod er komt. “Het is waarschijnlijk dat de huidige vergunningen, die in 2029 verlopen, gewoon hun looptijd uitdienen”, zei ze tegen The Guardian. Reken het na. Na dit jaar liggen de seizoenen 2027 en 2028 nog open, en afhankelijk van de precieze einddatum ook 2029. Dat zijn twee of drie seizoenen. Neem het tempo tot 8 september als ondergrens, zo’n 80 per seizoen, dan gaat het om 2 × 80 = 160 tot 3 × 80 = 240 vinvissen. De echte vangst van dit jaar wordt hoger, want het seizoen loopt nog door. Wordt het volle quotum van 150 gehaald, dan is het 300 tot 450. Die bovengrens gaat uit van een gelijk quotum, en dat staat nergens vast. Het zegt dus iets over wat de vergunning toelaat, niet over wat er echt gevangen wordt. ## Een wet houdt langer stand dan een minister Toch is dit wetsvoorstel de goede stap, en om een reden die in de meeste berichten ontbreekt. IJsland heeft de jacht de afgelopen jaren steeds per besluit aan- en uitgezet. In 2023 legde de regering de jacht tijdelijk stil, na een rapport over hoe lang aangeschoten walvissen lijden. In 2024 kwam er weer een vergunning voor vijf jaar, van een tijdelijke regering. Sinds juni wordt er weer gejaagd. Zolang het bij besluiten blijft, kan elk volgend kabinet het weer omdraaien. Een wet maakt daar een einde aan. Maar dan moet die wet wel zeggen wat er met de vergunning van Hvalur gebeurt. De regering noemt het eigendomsrecht zelf als knelpunt. Laat ze die vraag open, dan wordt hij bij de rechter beslist, en dat kan langer duren dan 2029. Een datum in de wet, of een afkoopregeling, is eerlijker voor de walvis én voor het bedrijf. ## ‘Twee uur doodsstrijd’ gold niet voor elke walvis Ook de tegenstanders van de jacht mogen scherper zijn. Het rapport uit 2023 zei dat walvissen die door een harpoen gewond raken “soms tot twee uur lijden”, schrijft [Het Belang van Limburg](https://www.hbvl.be/buitenland/ijsland-wil-commerciele-walvisvangst-in-eigen-wateren-definitief-verbieden-industrie-die-geen-enkel-doel-dient/161378788.html). In The Guardian staat dat aangeschoten walvissen er twee uur over deden om te sterven, alsof dat voor elke walvis gold. Soms is niet altijd. En het argument tegen de jacht heeft die overdrijving niet nodig. Eén walvis die zo lang lijdt, is al genoeg reden voor strengere regels. Hetzelfde geldt voor de uitspraak van Higgins dat het gaat om “een industrie die geen enkel doel dient”. Dat is een mening, geen feit. Hvalur jaagt met een geldige vergunning, en de vraag of je die zomaar mag intrekken is precies waar de IJslandse regering zelf over twijfelt. Wie dat wegwuift, maakt het wetsvoorstel kwetsbaarder, niet sterker. ## Voor je in IJsland een walvistocht boekt Ga je volgend jaar naar IJsland om walvissen te zien, kijk dan bij het boeken of de aanbieder lid is van [IceWhale](https://www.icewhale.is/), de vereniging van IJslandse walvisspotbedrijven. De leden varen volgens een gedragscode die het welzijn van de walvissen voorop zet. Op dezelfde site staat een lijst met ‘Whale Friendly’-restaurants. Zo gaat je geld naar walvissen kijken en niet naar walvissen eten. Hoe ver walvissen elk jaar trekken, lees je in ons stuk over [walvismigratie](/walvis-migratie/). ## Februari 2027, en dan die ene paragraaf Eerst loopt dit seizoen nog tot eind september, en de eindtelling laat zien hoe dicht Hvalur bij de 150 komt. Ligt het wetsvoorstel in februari op tafel, dan draait alles om de paragraaf over bestaande vergunningen. Staat daar 2029, dan jaagt Hvalur nog twee of drie zomers op vinvissen. Staat er een eerdere datum, dan is dit het echte einde van de IJslandse walvisvangst.